Arkeologlar Şaşkın: Avustralya’ya İlk İnsan Göçü Hakkındaki Tüm Bilgiler Değişebilir
Timor’daki Keşif, İnsanlığın Avustralya’ya Nasıl Geldiğini Yeniden Yazabilir
Arkeolojik kanıtlara göre, insanlar Avustralya’ya en az 65.000 yıl önce gelmiştir. Bu öncüler, Afrika’dan doğuya, Avrasya’ya ve nihayetinde Avustralya ve Yeni Gine’ye doğru seyahat eden erken insan dalgasının bir parçasıydı.
Ancak bu, insanların yerküreyi kolonileştirme öyküsündeki pek çok göç dalgasından yalnızca biriydi. Bu dalgalar muhtemelen iklim değişikliği ve grupların çok çeşitli ortamlara uyum sağlama becerisi tarafından yönlendirildi.
Nature Communications’da yayınlanan yeni araştırmamızda, 50.000 yıl öncesinden kısa bir süre sonra Timor adasına büyük bir göç dalgasının ulaştığına dair kanıtlar bulduk.
Laili kaya sığınağında yaptığımız çalışmalar, yaklaşık 65.000 yıl önce Avustralya’ya ilk ulaşan insanların Yeni Gine üzerinden geldiğini, Timor ve diğer güney adalarının ise ancak daha sonraki bir yerleşimci dalgası tarafından kolonize edildiğini gösteriyor.
Avustralya’ya Giden Potansiyel Rotalar
Timor, uzun zamandır Güneydoğu Asya anakarası ile Avustralya ve Yeni Gine arasındaki ilk insan göçü için potansiyel bir atlama taşı adası olarak kabul edilmektedir.
Bu eski göçler sırasında deniz seviyeleri daha düşüktü, bu nedenle şu anda Güneydoğu Asya’da bulunan adaların çoğu, Sunda olarak bilinen bir bölgede anakaraya bağlanmıştı ve Avustralya ile Yeni Gine, Sahul olarak bilinen tek bir kıtada bir araya gelmişti.
Batıda Sunda ile doğuda Sahul arasında kalan adalar Wallacaea olarak bilinmektedir. Bu adalar, kendilerini ayıran derin kanallar nedeniyle hiçbir zaman birbirlerine ya da anakaraya bağlanmamıştır. Bu da deniz seviyesinin bugünkünden çok daha düşük olduğu zamanlarda bile ada olarak kaldıkları anlamına gelmektedir.
Timor’daki erken göçlere dair kanıt arayışları, mağaralarda ve kaya sığınaklarında uygun tortuların bulunmaması nedeniyle sekteye uğramıştır.
Ancak, Orta-Kuzey Doğu Timor’daki Laleia Nehri’ne bakan Laili kaya sığınağında eşsiz bir kanıt kaynağı bulduk. Bölgedeki diğer alanlardan farklı olarak Laili, 59.000 ila 54.000 yıl öncesine tarihlenen ve insan varlığına dair hiçbir iz içermeyen derin tortuları korumuştur.
Bu katmanların üzerinde, yaklaşık 44.000 yıl önce meydana gelen toprakta insanların gelişine dair açık işaretler bulduk. Bu durum, insanların başlangıçta bölgede ve yerel peyzajda bulunmamalarına rağmen, daha sonra önemli sayılarda gelmiş olabileceklerine dair açık bir kanıt sunmaktadır.
Diğer araştırmalardan, insanların 47.000 ila 45.000 yıl önce Doğu Timor’daki ve yakındaki Flores Adası’ndaki diğer alanlara geldiklerine dair kanıtlar olduğunu da biliyoruz. Tüm bu kanıtlar birlikte ele alındığında, insanların bu bölgeye ancak bu tarihlerde geldiği görüşünü güçlü bir şekilde desteklemektedir.
Topraktaki Kanıtlar
Laili’deki tortu katmanlarına ilişkin analizimiz, insanların küçük bir nüfus tarafından geçici olarak yerleştirilmek yerine, kasıtlı ve büyük ölçekli bir kolonizasyon çabasıyla geldiğini göstermektedir. Bu durum, ocaklar, yoğun taş eser birikimleri ve balık ve kabuklu deniz ürünleri açısından zengin bir diyetin kalıntılarını içeren en erken yerleşim izlerinde açıkça görülmektedir.
Sediman katmanlarını mikroskop altında incelemek için mikromorfoloji adı verilen bir teknik kullandık.
İşgal zamanından önceki tortunun insan varlığına dair izler taşımadığını görebiliyorduk. Ancak insanlar bölgeye taşındığında, barınak zemininde insanların geçişinden kaynaklanan sıkıştırılmış çiğnenmiş katmanlar da dahil olmak üzere birçok insan işgali izi aniden ortaya çıktı.
Sahul’a Ada Atlaması
Bulgularımız, Sahul’a yapılan en erken insan göçünün rotasının ve zamanlamasının yeniden değerlendirilmesini sağlayabilir. Ayrıca, adalara hareketin tek bir olaydan ziyade devam eden bir süreç olduğunu ve güney adaların işgalinin Avustralya’nın ilk yerleşiminden binlerce yıl sonra gerçekleştiğini göstermektedir.
Laili’de bulduğumuz ilk işgalin yoğunluğu, bu göçün Güneydoğu Asya ve Avustralasya adalarındaki önceki göçleri bastıracak kadar büyük olabileceğini düşündürmektedir.
Avustralya’daki antik Madjebebe kaya sığınağını kullanan insanlar da dahil olmak üzere daha önceki dağılma dalgaları, Yeni Gine üzerinden daha kuzeydeki farklı bir rotadan gelen az sayıda insan olabilir. Wallacean Adaları üzerinden gelen daha sonraki dağılma dalgası, insanların Sahul’a çok daha önemli bir varışını oluşturmuş olabilir.
Timor’da 50.000 yıl öncesinden önce insan yerleşiminin olmaması, insanların adaya daha önce düşünülenden daha geç geldiğini göstermektedir. Bu da insanların Avustralya’ya ilk olarak Timor yerine Yeni Gine üzerinden geldiği teorisini desteklemektedir.
Bu yol daha az doğrudandır, ancak Timor da dahil olmak üzere güney adalarının karada yaşayan hayvan sayısının çok daha az olmasıyla açıklanabilir.
İlk koloniciler balık ve kabuklu deniz ürünleriyle yaşayabilmek için esnekliğe ihtiyaç duymuş olmalıdır. Dolayısıyla bu güney adalarına taşınmak, daha fazla orta ve büyük kara hayvanına sahip olan kuzey adalarına göre daha zor olmuş olabilir.
Yazarlar:
Mike W. Morley, Doçent Doktor ve Flinders Mikroarkeoloji Laboratuvarı Direktörü, Flinders Üniversitesi
Ceri Shipton, Paleolitik Arkeoloji Öğretim Üyesi, UCL
Kasih Norman, Araştırma Görevlisi, Griffith Üniversitesi
Shimona Kealy, Doktora Sonrası Araştırmacı, Asya ve Pasifik Koleji, Avustralya Ulusal Üniversitesi
Sue O’Connor, Seçkin Profesör, Kültür, Tarih ve Dil Okulu, Avustralya Ulusal Üniversitesi
Derleyen: Deniz KAFKAS
Kaynak: Arkeologlar Şaşkın: Avustralya’ya İlk İnsan Göçü Hakkındaki Tüm Bilgiler Değişebilir
500 Bin Yıllık Ahşap Alet: İnsanlık Tarihini Baştan Yazdıracak Keşif!
500 Bin Yıllık Ahşap Alet: İnsanlık Tarihini Baştan Yazdıracak Keşif!
Arkeologlar Şaşkın: Avustralya’ya İlk İnsan Göçü Hakkındaki Tüm Bilgiler Değişebilir