Umman Körfezi, dünyanın en büyük ve en kalın “ölü bölgesine” ev sahipliği yapıyor, ancak bilim adamları bölgedeki korsanlık ve jeopolitik gerginlikler nedeniyle yoğun bir şekilde araştırma yapmak için uğraşıyorlar. Şimdi, bölgesel çatışmalardaki bir azalma sayesinde, bilim adamları nihayet blanın ölü bölgesini tam olarak tespit edebilmek için uzaktan kumandalı denizaltıları kullanabiliyorlar.
Veriler, bu ölü bölgenin Florida eyaletinin büyüklüğü ile ilgili olduğunu ortaya koydu ve bölge büyümeye devam ediyor.
Ölü bölgeler veya Oksijen Minimum Bölgeleri (OMZs), büyük ölçüde oksijenden yoksun bölgelerdir ve okyanusta, doğal olarak 200 ila 800 metre derinliğinde meydana gelirler. Yeni araştırma, dünyadaki en büyük OMZ’nin, aslında 165.000 kilometre karelik alanı (63.700 mil kare) kapsayan, İran, Pakistan, Umman ve BAE tarafından sınırlanan bir boğaz olan Umman Körfezi’nde bulunduğunu doğruladı. Okyanus bölgesini oluşturan bu bölgelerdir ancak bu çalışmaların hepsi bulunamadı. Bilgisayar simülasyonları ile birlikte iki denizaltıyı kullanan bilim adamları, 1990’lardan beri, körfezin ölü bölgesinin hem boyutta hem de ciddiyette “dramatik bir artış” yaşadığını söylediler.
Son verilere göre, ölü bölge şu anda tamamen anoksik( dokularda oksijen eksikliğ) veya suboksik(İçinde en az miktarda oksijen bulunan bir elemanın oksidi.) koşullardan oluşmakta olup, bu, sırasıyla oksijen veya çok düşük oksijen bulunmadığında ortaya çıkmaktadır.
Araştırmacı Bastien Queste yaptığı açıklamada, “Araştırmamız durumun aslında korkulandan daha kötü olduğunu gösteriyor. Ölü bölge alanı çok büyük ve hala büyüyor. Okyanus boğuluyor,” diyor.
“Tüm balıklar, deniz bitkileri ve diğer hayvanların oksijene ihtiyacı vardır, bu yüzden orada yaşayamazlar. Bu, insanlar için de gıda istihdam ve yaşam alanları için tehtit. İnsanlar için korkunç sonuçlarla yol açacak gerçek bir çevresel sorun.”
Büyüyen OMZ, iklim değişikliğide olumsuz etkiliyor.
Oksijen olmadığında, nitrojenin kimyasal döngüsü önemli ölçüde değişir. Bu, OMZ’lerde altta yatan nitrojen döngüsünün, daha fazla nitröz oksit – yani karbondioksitten yaklaşık 300 kat daha güçlü bir sera gazı üretecek şekilde değiştirildiği anlamına gelir.
Sorun, OMZ’lerin büyümesinin iklim değişikliği ile güçlü bir şekilde bağlantılı olması gerçeğiyle daha da kötüleştirilmektedir. Araştırmacılar, okyanuslar daha sıcak büyüdükçe, oksijen tutma kapasitelerinin yavaşça azalacağını ve bu ölü bölgelerin yayılmaya devam edeceğini tahmin ediyorlar.
Doğu Anglia Üniversitesi Çevre Bilimleri Fakültesi’nden bir deniz biyomeokimyası olan Queste, “En büyük değişim iklim değişikliğine çok bağlı olan bu kaymaya katkıda bulunabilecek pek çok şey var” dedi.
“Oksijen seviyeleri atmosferden gelen oksijen beslemesiyle belirlenir, dalgalar, girdaplar ve yüzeydeki enerjik karıştırma ile karıştırılır, organik maddeyi dağıtır.”
Bu durum, sadece topraktan ve denizlere dökülen gübre ve kanalizasyon nedeniyle daha da kötüleşecektir.
Queste, “Arazi kullanımındaki artış, daha büyük şehirler ve artan kirlilik nedeniyle, nitrojen ve fosfor gibi daha fazla besin maddesine de yol açacak, suya girecek ve daha sonra algler ve tüketilen yosunların daha fazla algılanmasına neden olacak” dedi. Çok hareketli parçalara sahip inanılmaz derecede karmaşık bir sistem ”diye ekledi. Okyanus oksijeni bilgisayar simülasyonlarını kullanarak, çalışma önümüzdeki yüzyılda oksijen tüketimini ve dünya çapında OMZ’leri büyütmeyi öngörüyor. Queste ve ekibinin bir sonraki adımı, bunun genel olarak oksijen arzı azalması mı yoksa bölgedeki oksijen tüketiminin artması mı olduğunu anlamaktır. “Bir başka ilginç soru şu ki, Umman Körfezi, üretilen öksijenden daha fazlası tüketiliyor bunun ne kadarı Arap Denizi’ne ihraç ediliyor? ve geniş Arap Denizi OMZ’si daha da genişliyor daha da büyüyor mu?”
Çeviri: İslam Özdemir