66 Milyon Yıllık Sır Aydınlandı: Dünya’nın Kaderini Belirleyen İklim Olayı
Bilim insanları, dinozorlar çağından sonra Dünya’nın nasıl dramatik bir şekilde soğuduğunu açıklayabilecek şaşırtıcı bir mekanizma keşfetti.
Bilim insanları, Dünya’nın sıcak, tropikal bir sera gezegeninden bugün bildiğimiz buzla kaplı dünyaya nasıl dönüştüğünü açıklayan 66 milyon yıllık bir gizemi çözdüler.
Çalışma, Dünya’nın uzun vadeli soğumasının, deniz suyunda çözünmüş kalsiyumdaki sürekli bir düşüşten etkilendiğini öne sürüyor. Southampton Üniversitesi liderliğindeki uluslararası bir araştırma ekibi, okyanus kalsiyum seviyelerinin son 66 milyon yılda %50’den fazla düştüğünü, bu değişimin okyanusların atmosferle etkileşimini değiştirecek kadar büyük olduğunu buldu.
Ulusal Bilimler Akademisi Bildirilerinde (PNAS) yayınlanan bulgulara göre, deniz suyunun bu kimyasal evrimi, havada dolaşan karbondioksit miktarını azaltmış olabilir. Karbondioksit ısıyı hapsettiği için, atmosferden uzaklaştırılması, gezegenin sera etkisini kademeli olarak zayıflatarak küresel sıcaklıkların düşmesine izin vermiş olabilir.
Kalsiyumun İklim Değişikliğiyle Bağlantısı
Southampton’dan okyanus ve yer bilimci Dr. David Evans, çalışmanın baş yazarı olarak, sonuçların deniz suyu kimyasının Dünya’nın iklimini şekillendirmede aktif bir güç olduğunu vurguladığını söyledi. Okyanuslardaki değişimler, iklim değişikliklerine sadece tepki vermek yerine, bu değişiklikleri tetiklemeye yardımcı olmuş olabilir.
Şunları ekledi: “Sonuçlarımız, dinozorların gezegende dolaştığı dönemden kısa bir süre sonra, Senozoyik Çağın başlangıcında çözünmüş kalsiyum seviyelerinin bugüne kıyasla iki kat daha yüksek olduğunu gösteriyor.
“Bu seviyeler yüksek olduğunda, okyanuslar farklı şekilde çalışarak deniz suyunda daha az karbon depoladı ve havaya karbondioksit saldı.
“Bu seviyeler azaldıkça, atmosferden CO2 emildi ve Dünya’nın sıcaklığı da buna bağlı olarak 15 ila 20 derece Celsius düştü.”
Bilim insanları, denizden çıkarılan minik deniz canlılarının fosillerini inceledi. (Fotoğraf: Southampton Üniversitesi)
Çalışmanın arkasındaki Southampton araştırmacıları, Çin, ABD, İsrail, Danimarka, Almanya, Belçika ve Hollanda’dan bilim insanlarıyla iş birliği yaptı.
Deniz tabanındaki tortulardan çıkarılan minik deniz canlılarının fosilleşmiş kalıntılarını kullanarak, bugüne kadarki en ayrıntılı okyanus kimyası kaydını oluşturdular.
Fosiller Karbon Döngüsü İpuçlarını Ortaya Koyuyor
Foraminifera adı verilen fosillerin kimyasal bileşimi, deniz suyundaki kalsiyum miktarı ile havadaki karbondioksit seviyesi arasında yakın bir bağlantı gösterdi.
Ekip, bilgisayar ortamında oluşturulan modelleri kullanarak, yüksek kalsiyum seviyelerinin, mercanlar ve plankton gibi deniz canlıları tarafından ne kadar karbonun “sabitlendiğini” değiştirdiğini gösterdi, dedi Dr. Evans.
Bu, karbonu deniz tabanındaki tortularda depolayarak okyanustan ve atmosferden etkili bir şekilde uzaklaştırdı.
Çin’deki Tongji Üniversitesi’nden ortak yazar Dr. Xiaoli Zhou, milyonlarca yıl boyunca çözünmüş kalsiyum seviyelerinin azalmasının, bu organizmaların deniz tabanında kalsiyum karbonat üretme ve gömme biçimini değiştirdiğini ekledi.
Şunları da ekledi: “Bu süreç, atmosferden karbondioksiti etkili bir şekilde çekip hapsediyor.
Bu değişim, atmosferin bileşimini değiştirerek gezegenin termostatını etkili bir şekilde düşürmüş olabilir.”
Derin Dünya Süreçleri İş Başında
Uzmanlar ayrıca, kalsiyumdaki düşüşün, sürekli olarak yeni okyanus tabanları oluşturan volkanik süreç olan deniz tabanı yayılımının yavaşlamasıyla yakından eşleştiğini ortaya koydu.
ABD’deki Rutgers Üniversitesi’nden ortak yazar Profesör Yair Rosenthal, deniz tabanı üretim hızının yavaşlamasıyla birlikte, kayalar ve deniz suyu arasındaki kimyasal alışverişin değiştiğini ve bunun da çözünmüş kalsiyum konsantrasyonlarında kademeli bir düşüşe yol açtığını söyledi.
Şunları da ekledi: “Deniz suyu kimyası, genellikle iklimimizdeki değişikliklere yol açan diğer faktörlere yanıt veren bir şey olarak görülür, kendisi neden olarak değil.
“Ancak yeni kanıtlarımız, gezegenimizin iklim tarihini anlamak için değişen deniz suyu kimyasına bakmamız gerektiğini gösteriyor.
“Belki de bu derin Dünya süreçlerindeki değişiklikler, jeolojik zaman boyunca meydana gelen büyük iklim değişikliklerinin çoğundan nihayetinde sorumludur.”
Kaynak: https://scitechdaily.com
Kan Damarlarından İlham Alan Malzeme Deniz Suyundan Uranyum Çıkarabilir