2.700 Yıllık “Yeraltı Dünyası Geçidi” Uzun Süredir Beklenen Dönüşü Gerçekleştirdi
Bu devasa heykel, Azteklerden 2.000 yıl öncesine ait. Ölümden sonraki hayata girişi simgeleyen antik bir Olmek anıtı, yontulmasından neredeyse 3.000 yıl sonra nihayet eski ihtişamına kavuşturuldu ve atalarının evine geri döndü. Devasa “Portal al Inframundo” (Yeraltı Dünyası Kapısı) 1960’larda yağmalandığı düşünülüyordu, ancak nerede olduğuna dair onlarca yıl süren bir araştırmanın ardından Meksika’nın merkezindeki Chalcatzingo’ya geri getirildi.
Morelos eyaletinde yer alan Chalcatzingo, devasa heykel anıtlarıyla ünlü önemli bir Olmek bölgesiydi. Bunlar arasında, efsanevi bir kedi figürünün açık çenelerini tasvir eden ve ruhani alemin eşiğini temsil eden bir açıklık oluşturan Yeraltı Dünyası Geçidi de vardı.
Preklasik döneme tarihlenen eserin M.Ö. 800 ila 400 yılları arasında yapıldığı düşünülmektedir. Ancak ne yazık ki bu anıtsal sanat eseri 20. yüzyılın ortalarında keşfedildikten kısa bir süre sonra yağmalanmıştır.
Hırsızlar eseri taşımak için boyutunu ve ağırlığını önemli ölçüde azaltmak zorunda kalmış ve ana cepheye zarar vermeden büyük kısmını parçalamak için tokmaklar kullanmışlardır. Daha sonra eseri sınırdan geçirerek ABD’ye kaçırmışlar ve burada yasadışı eski eser ticareti ağındaki yolculuğuna başlamıştır.
Heykel 1968 yılında New York’taki bir müzede “Dünyanın Canavarı” adıyla sergilendi. Arkeolog David Grove, portalla ilk kez burada karşılaşmış, Olmek aromasını hemen fark etmiş ve onu Chalcatzingo’daki diğer devasa oymalarla ilişkilendirmiştir.
Örneğin, büyük kedinin gözleri Olmek haçı şeklini almış gibi görünürken, yaratığın ağzının köşeleri Chalcatzingo’daki diğer anıtlarda da görülen bromeliad çiçekleriyle süslenmiştir. Ancak, kalıntı karaborsada dolaşmaya devam ettikçe, kökeninin izini sürmek giderek zorlaştı.
Bu yüzyılın başlarına kadar konu nihayet Meksika Ulusal Antropoloji ve Tarih Enstitüsü’nden (INAH) Mario Córdova Tello tarafından ele alındı. Grove tarafından onlarca yıl önce yazılmış bir portal tanımına rastlayan Córdova Tello, eserin izini müzeden müzeye sürmeye başladı ve sonunda eserin Chalcatzingo’daki evinden yasadışı yollarla çıkarıldığını kanıtlamak için yeterli kanıt topladı.
Nihayet 19 Mayıs 2023’te Yeraltı Dünyası Portalı Meksika’ya geri gönderildi. Uygun bir şekilde, Grove bir haftadan kısa bir süre sonra öldü ve hayatının çalışması tamamlandığı sırada öteki dünyaya açılan kapıdan kendi geçişini yaptı.
O zamandan bu yana geçen bir yıl içinde uzmanlar antik eseri titizlikle restore ederek, onu daha küçük bir boyuta indirgemeye çalışan kaçakçıların verdiği zararı giderdiler. Portalın ilk yapıldığı malzemelerin aynısını kullanan araştırmacılar, şimdi bu yağmacıların bıraktığı kusurları doldurarak kalıntıyı orijinal boyutu olan 1,8’e 1,5 metreye (5,9’a 4,9 fit) kadar genişletti.
Şimdi Chalcatzingo’ya geri dönen Yeraltı Dünyası Portalı nihayet uçuruma gidiş-dönüş yolculuğunu tamamladı.
Derleyen: Deniz KAFKAS
Kaynak: 2.700 Yıllık “Yeraltı Dünyası Geçidi” Uzun Süredir Beklenen Dönüşü Gerçekleştirdi
Yürüyüşe Çıkan Kadın Tesadüfen 900 Yıllık Devasa Hazineyi Keşfetti
Yürüyüşe Çıkan Kadın Tesadüfen 900 Yıllık Devasa Hazineyi Keşfetti