Tedavinin Plasebo Olduğunu Bilmek Bile Suçluluk Duygusundan Kurtarıyor
İnsanlar başkalarıyla ilişkilerinde her zaman kusursuz davranmazlar. Bunun istemeden de olsa zarara yol açtığını fark ettiğimizde, genellikle kendimizi suçlu hissederiz. Bu rahatsız edici bir duygudur ve bizi özür dilemek ya da itiraf etmek gibi düzeltici eylemlerde bulunmaya motive eder.
Bu nedenle suçluluk duygusu, uyarlanabilir olduğu, yani duruma uygun ve orantılı olduğu sürece önemli bir ahlaki duygu olarak kabul edilir. İsviçre-Basel Üniversitesi Klinik Psikoloji ve Psikoterapi Bölümü’nde araştırmacı olan Dilan Sezer, “Kişiler arası ilişkileri geliştirebilir ve bu nedenle sosyal uyum için değerlidir” diyor.
Plasebo, gerçek ilaca benzeyen fakat gerçek bir ilaç olmayan, dolayısıyla herhangi bir hastalığı tedavi etmeye yarayamayacak maddelerdir. Suçluluk duygularının plasebo alarak azaltılıp azaltılamayacağı üzerine yapılan araştırmadan elde edilen bulgular Scientific Reports dergisinde yayımlandı.
Açık olarak belirtilen plasebolar işe yarıyor
Suçluluk duygusu uyandırmak amacıyla, araştırmaya katılan deneklerden önemli davranış kurallarını göz ardı ettikleri ya da kendilerine yakın birine adaletsiz davrandıkları, onu incittikleri ve hatta zarar verdikleri bir zamanı yazmaları istenmiştir. Buradaki fikir, çalışma katılımcılarının seçilen durum hakkında hala kötü hissetmeleri gerektiğiydi.
Katılımcılar daha sonra üç gruba ayrıldı: Bir gruptaki katılımcılara aldatıcı bir şekilde bunun gerçek bir ilaç olduğu söylenerek plasebo hapları verilirken, diğer gruptaki katılımcılara plasebo verildiği söylendi. Her iki gruba da kendilerine verilenin suçluluk duygusuna karşı etkili olacağı söylendi. Kontrol grubuna ise hiçbir tedavi verilmemiştir. Sonuçlar, her iki plasebo grubunda da suçluluk duygusunun ilaç almayanlara kıyasla önemli ölçüde azaldığını göstermiştir.
Bu durum, denekler kendilerine plasebo verildiğini bildiklerinde de geçerli olmuştur. Çalışmanın başyazarı Dilan Sezer, “Bu nedenle çalışmamız, plaseboların açıkça uygulandıklarında bile işe yaradığı ve tedavinin açıklanmasının etkinliğinin anahtarı olduğu yönündeki ilgi çekici bulguyu desteklemektedir” diyor. Bu çalışmaya katılanların hepsi sağlıklıydı, herhangi bir psikiyatrik rahatsızlıkları yoktu ve psikotropik ilaçlarla tedavi görmüyorlardı.
Klinik uygulanabilirliği henüz kanıtlanmamıştır
Suçluluk duyguları mantıksız olduğunda ve uzun süre devam ettiğinde, uyumsuz başka bir deyişle orantısız olarak kabul edilir. Bu duygular insanların sağlığını etkileyebilir ve diğer şeylerin yanı sıra depresyonun yaygın bir belirtisidir.
Bilimsel çalışmalar, plasebo etkilerinin depresyon tedavisinde güçlü olabileceğini göstermiştir. Ancak açık olarak belirtilen plaseboların suçluluk gibi güçlü duygular için de yararlı olabileceği bulgusu yenidir.
Dilan Sezer, bu duygulardan etkilenenlere yardım etmek için bu etkilerden yararlanmaya çalışmamız gerektiğini söylüyor. “Özellikle açık etiketli plaseboların uygulanması, hastaların müdahalenin nasıl işlediğinin tamamen farkında olmalarını sağlayarak hasta özerkliğini koruduğu için umut verici bir yaklaşımdır.”diyor.
Sezer, çalışmanın sonuçlarının, açık etiketli plasebolar kullanılarak psikolojik şikayetler için semptomlara özgü ve daha etik tedaviler yönünde umut verici bir ilk adım olduğunu belirtiyor.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Tedavinin Plasebo Olduğunu Bilmek Bile Suçluluk Duygusundan Kurtarıyor
Kadınlar Erkeklerin Evli ya da Bekar Olduğunu Kokusundan Anlayabiliyor