Koreli Araştırmacılar Ömrü Uzatan Bir İlaç Geliştirdi
Yaşlanma, genellikle birden fazla sağlık durumuyla ilişkilendirilen kaçınılmaz bir süreçtir. Sonuç olarak, bilim insanlarının yaşlanmayı yavaşlatmanın ve insan vücudu üzerindeki zararlı etkilerini azaltmanın yollarını araştırmasıyla birlikte yaşlanmanın etkilerine yönelik araştırmalar giderek daha önemli hale gelmiştir. Yaşlanma tüm vücut sistemlerinin kademeli olarak gerilemesine yol açsa da, buna katkıda bulunan başlıca faktörlerden biri “proteostaz” olarak da bilinen protein homeostazının bozulmasıdır.
Hücrelerimiz hasarlı veya yanlış katlanmış proteinleri tespit etmeye ve onları parçalamaya yardımcı olan çeşitli mekanizmalara sahiptir. Bu ‘protein kalite kontrol’ sistemleri, hatalı proteinlerin bir araya gelip birikerek hücresel strese ve uzun süreli sorunlara yol açmasını önler.
Kişi yaşlandıkça, bu sistemlerin işlevi azalır ve bu da yaşa bağlı birçok dejeneratif hastalık ve kronik durum için zemin hazırlar. Bu nedenle, proteostaz mekanizmalarının bozulmasını önlemek, yaşlı yetişkinler arasında uzun ömürlülüğü artırmanın ve yaşam kalitesini iyileştirmenin anahtarı olabilir.
Proteostaz Sistemlerine İlişkin Yeni Araştırmalar
Bu doğrultuda, Kore’den bir araştırma ekibi iki temel protein kalite kontrol sistemi olan proteozomlar ve otofaji arasındaki ilişkiyi araştırmak üzere yola çıktı. Kore’deki araştırmacılar, bu sistemlerin performansını koruyabilen ve ilginç yaşlanma karşıtı etkiler gösteren bir ilaç tespit etti.
Proteozomlar, hatalı proteinleri daha küçük peptitlere parçalayan protein kompleksleridir. Öte yandan otofaji, hücrelerin özel veziküller oluşturarak protein agregatları da dahil olmak üzere daha büyük yapıları bozduğu ve geri dönüştürdüğü bir süreçtir. Her iki sistem de proteostazı korumak için birlikte çalışır, ancak yaşlanmanın etkilerini azaltmak için sinerjik aktivasyonlarının mekanizması iyi anlaşılmamıştır.
Neyse ki ilginç bir bileşik Profesör Hyun’un dikkatini çekmeyi başardı. “Birkaç yıl önce, akademik bir konferansta IU1 adlı belirli bir ilacın proteazomal aktiviteyi artırabildiğini öğrendim ve bu da grubumuzu yaşlanma karşıtı etkilerini test etmeye teşvik etti” diye açıklıyor.
Araştırmacılar yaşlanma sürecini incelemek için bir hayvan modeli kullandılar: Drosophila cinsinden meyve sinekleri. Meyve sineklerinin yaşam süreleri kısa olduğundan ve yaşa bağlı kas bozulmaları insanlardakine oldukça benzediğinden, Drosophila yaşlanmayı incelemek için değerli bir model oluşturmaktadır. Sinekleri IU1 ilacıyla tedavi ettiler ve çeşitli davranışsal ve proteostaz ile ilgili parametreleri ölçtüler.
Hayvan ve İnsan Modellerinden Umut Verici Sonuçlar
Dr. Hyun’un da belirttiği gibi sonuçlar oldukça umut vericiydi: “Proteazom kompleksinin bir bileşeni olan ubikitin spesifik peptidaz 14’ün (USP14) aktivitesinin IU1 ile inhibe edilmesi sadece proteazom aktivitesini değil aynı zamanda otofaji aktivitesini de arttırdı. Bu sinerjik mekanizmanın meyve sineklerinde yaşa bağlı kas zayıflığını iyileştirebileceğini ve yaşam sürelerini uzatabileceğini gösterdik.” Benzer sonuçların insan hücrelerinde de elde edildiğini belirtmek gerekir.
Bu bulgular, özellikle yaşlanma karşıtı tedavideki ilerlemeler açısından önemli sonuçlar doğurmaktadır. Prof “Azalmış protein homeostazı, Alzheimer ve Parkinson hastalığı gibi dejeneratif hastalıkların önemli bir özelliğidir. Çalışmamızın sonuçları, yaşa bağlı çeşitli hastalıklar için tedavilerin geliştirilmesine zemin hazırlayabilir” diyor.
Bu yeni bulguların, yaşam kalitesini artıran ve yaşam sürelerini uzatan terapötiklerin önünü açmasını umuyoruz.
Kaynak: https://scitechdaily.com
Bilim İnsanları Fareleri Genç Tutup Ömrünü Uzatan İlaç Geliştiriyor