İnsanlar 50.000 Yılda Hayvanlar Alemini Nasıl Değiştirdi?
Batılı uzmanlar, insanların son 50.000 yılda hayvanlar alemini kökten değiştirdiğini belirtiyor. Buzul Çağı’nda ekosistemler iklim ve coğrafya tarafından şekillendirilirken, tarım ve evcilleştirilmiş hayvanların ortaya çıkmasıyla bu sınırlar ortadan kalktı ve vahşi türler yok olmaya başladı.
İnsanlar 50.000 yılda hayvan dünyasını nasıl değiştirdi?
Pleistosen döneminde mamutlar, dev tembel hayvanlar ve keseli aslanlar gibi büyük hayvanlar öngörülebilir ekosistemler oluşturdu. İklim değişimleri ve dağlar ve okyanuslar gibi engeller, yakınlarda hangi türlerin yaşayacağını belirliyordu. Ancak tarım ve hayvancılığın ortaya çıkmasıyla durum değişti:
Dünyaya yayılmış 12 tür evcil hayvan, eski sınırları “karıştırdı”.
Araştırmacılar, Holosen arkeolojik alanlarının yaklaşık yarısında koyun, keçi, domuz ve at kemiklerinin bulunduğunu belirtti. Bu hayvanlar, besin zincirlerine hakim olmuş ve kaynaklar için vahşi hayvanlarla rekabet etmişlerdi . Kalıntılarının kötü korunması nedeniyle ana analize dahil edilmese de tavuklar bile, Avrupa ve Orta Doğu’daki yaklaşık otuz alanda bulundu.
1- Bununla birlikte memelilerin tüm grupları da yok oldu.
2- Hayvanların daha önce insanlarla karşılaşmadığı bölgeler özellikle ağır darbe aldı: Avustralya, her iki Amerika kıtası, Yeni Zelanda ve Madagaskar.
3- Burada yok oluş onlarca türü etkiledi. Yeni Gine ve Sri Lanka gibi diğer bölgelerde ise değişimler daha az dramatikti.
Bilim insanları analizlerinde “kovalama kümelemesi” adı verilen yeni bir yöntem kullandılar. Bu yöntem, Holosen döneminde, evcilleştirilmiş hayvanların insanlarla birlikte yayılması sayesinde benzer tür gruplarının binlerce kilometre uzakta bulunduğunu gösterdi.
Aynı zamanda, yer yakınlığının faunanın benzerliğini garantilediği geleneksel model de artık işe yaramıyor.
Günümüzde bunun sonuçları milli parklarda açıkça görülüyor: ekosistemler artık “doğal” değil. Örneğin, Avustralya’daki bir mağara, keseli aslan ve kısa yüzlü kangurular da dahil olmak üzere 17 büyük memeli türünü barındırıyordu; bu manzara, insanların gelişinden sonra tamamen ortadan kalktı.
Uzmanlar , yok oluşların örüntüsünün büyük iklim değişiklikleriyle örtüşmediğini belirtiyor . Pleistosen’de insan avcılığı ve Holosen’de tarım, benzersiz ekosistemleri yok eden temel etkenlerdi.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: İnsanlar 50.000 Yılda Hayvanlar Alemini Nasıl Değiştirdi?
Kuzey Arabistan’da Gerçek Boyutlardaki Hayvanların Yer Aldığı Antik Kaya Resimleri Keşfedildi
Kuzey Arabistan’da Gerçek Boyutlardaki Hayvanların Yer Aldığı Antik Kaya Resimleri Keşfedildi
Kuzey Arap Yarımadası’ndaki Nefud Çölü’nde arkeologlar, 12.000 yıl öncesine ait, gerçek boyutlu hayvan kaya resimleri keşfettiler.