Hasarlı Kalplerin Kendi Kendini İyileştirme Gücü Keşfedildi
Yeni bir araştırmaya göre doğru tedavi, kalp yetmezliğinden sonra insan kalbinin kendi kendini iyileştirme kapasitesini önemli ölçüde artırabilir – hayati organa sağlıklı bir kalbin bile ötesinde rejeneratif güçler verir.
Çalışmanın arkasındaki uluslararası araştırmacı ekibine göre bu, hasarlı kalpler için iyileşme oranlarını artıran tedaviler geliştirebileceğimiz anlamına geliyor – ancak şimdilik bu onarım oranı artışının neden gerçekleştiği tam olarak belli değil.
İsveç’teki Karolinska Enstitüsü’nden moleküler biyolog Olaf Bergmann, “Sonuçlar, kalbin kendi onarım mekanizmasını başlatmak için gizli bir anahtar olabileceğini gösteriyor” diyor.
Kalp yetmezliği yaşayan 52 hastada iyileşme oranları izlenmiş ve bunlardan 28’i, vücuda kan pompalanmasına yardımcı olan ve cerrahi olarak implante edilen bir cihaz olan sol ventrikül destek cihazı (LVAD) kullanılarak tedavi edilmiştir.
İlerlemiş kalp yetmezliği hastaları normalde bu implantı ömür boyu veya kalp nakli yapılana kadar alırlar. Bazı hastaların kalpleri o kadar dramatik bir şekilde iyileşir ki LVAD’nin çıkarılması bir seçenek haline gelir.
Ancak LVAD destekli iyileşmenin altında yatan mekanizmalar net değildir ve bu süreçte kardiyomiyosit olarak bilinen yeni kalp kası hücrelerinin üretilip üretilmediği önceden bilinmiyordu.
Radyoaktif karbon seviyelerindeki küçük değişiklikler hücre yenilenmesini ölçmek için kullanıldı. (Derks ve diğerleri, Circulation, 2024)
Kardiyomiyosit yenilenmesini takip etmek için ekip, kalp hücrelerinin içindeki radyoaktif karbon (14C) seviyelerine baktı. Nükleer testler 1963 yılında yasaklandığından beri, atmosferdeki 14C seviyeleri zaman içinde sürekli olarak düşmektedir, bu nedenle hücrelerdeki varlığı, bu hücrelerin ne kadar yaşlı olduğu konusunda iyi bir fikir verir.Daha sonra rejenerasyon seviyelerini hesaplamak için matematiksel modeller uygulandı. Kalp yetmezliği nedeniyle hasar gören kalplerde, kardiyomiyositlerin yenilenme oranının tipik sağlıklı bir kalbe göre 18-50 kat daha düşük olduğu tespit edildi.
Ancak araştırmacılar, bir LVAD implante edildiğinde, hücrelerin etkileyici bir hızla – sağlıklı bir kalbe göre en az altı kat daha hızlı – yenilenebildiğini keşfetti. Bu fayda, bir LVAD’nin getirdiği gelişmiş kalp fonksiyonu ve yapısına ek olarak sağlanmıştır.
LVAD ile desteklenen kalplerin daha güçlü onarım yeteneklerine sahip gibi görünmesi cesaret vericidir, ancak herhangi bir ilaç veya tedavi yöntemi keşfedilmeden önce bunun neden olduğunu anlamak için daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulacaktır.
Bergmann, “Mevcut verilerde bu etki için bir açıklama bulamıyoruz, ancak şimdi bu süreci hücresel ve moleküler düzeyde incelemeye devam edeceğiz” diyor.
Kalbin kendi kendini iyileştirme süreçlerini desteklemek, vücudun başka yerlerinden hücre nakli gibi şu anda araştırılan diğer seçeneklerden daha doğal ve basit bir tedavi olacaktır.
Hasarlı bir kalbin nasıl tekrar tam hızına yakın bir hale getirileceğini bulmak bilim insanları için büyük bir zorluk olsa da ilerleme kaydediliyor: örneğin araştırmacılar laboratuvarda kalp dokusu yetiştirme yaklaşımlarını sürekli olarak geliştiriyor.
Son çalışmalar ayrıca kalbin kendini onarmaya çalıştığı sırada gerçekleşen biyolojik süreçleri ve hasarın onarılması gerektiğinde kalp hücrelerinin kök hücreler gibi davranmasını sağlayan teknikleri daha yakından inceledi. Şimdi keşfedebileceğimiz başka bir umut verici yolumuz var.
“Bu, bir kalp kazasından sonraki iyileşmenin bir şekilde artırılabileceğine dair biraz umut veriyor,” diyor Bergmann.
Kaynak: https://www.sciencealert.com