Güneş’e Benzeyen Genç Bir Yıldızdan Gelen Süper Parlama Kaydedildi
Gökbilimciler, Güneş’in ilk dönemlerini anımsatan genç bir yıldızdan gelen güçlü bir plazma patlamasını ilk kez kaydettiler. Milyarlarca yıl önce meydana gelen bu patlamalar, Dünya atmosferinin oluşumunda ve yaşamın kökeninde kilit rol oynamış olabilir.
Kyoto Üniversitesi’nden araştırmacılar ve Kore ve Amerika Birleşik Devletleri’nden meslektaşları, nadir görülen bir fenomeni gözlemledi: EK Draconis yıldızından gelen çok katmanlı bir plazma parlaması . Bu keşif, Güneş’in erken dönemlerinden kaynaklanan güneş parlamalarının genç gezegenlerin atmosferlerinin kimyasal yapısını nasıl değiştirmiş olabileceğini anlamamıza yardımcı oluyor.
Gözlemler ayrıca Güneş’imizin erken dönemlerindeki parlamaların biyomoleküllerin ortaya çıkışını nasıl etkilediğini anlamamıza da yardımcı olacak.
Bilim insanları genç bir yıldızdan gelen süper parlamayı kaydetti
Güneşimiz sürekli olarak uzaya yüklü parçacık akımları fırlatır – koronal kütle atımları (CME’ler) . Ancak bilim insanları, yıldızın gençlik döneminde çok daha aktif olduğuna ve bu tür parlamaların çok daha sık meydana geldiğine inanıyor. O zamanlar, bu parlamalar gökyüzünü auroralarla aydınlatmakla kalmayıp aynı zamanda gezegen atmosferlerini de kökten değiştirebiliyordu .
1 Bu süreci incelemek için Kosuke Namekata liderliğindeki bir ekip, Hubble Uzay Teleskobu ve yer tabanlı gözlemevleriyle eş zamanlı gözlemler gerçekleştirdi.
2 Uzay teleskobu, süper sıcak plazmadan gelen ultraviyole radyasyonu kaydederken, yer istasyonları Hα çizgisi boyunca daha soğuk hidrojeni kaydetti.
3 Böylece gökbilimciler fırlatmanın hem sıcak hem de soğuk olmak üzere iki aşamasını da yakalamayı başardılar.
Sonuçlar benzersizdi.
Yıldız, başlangıçta yaklaşık 100.000 K sıcaklıkta ve saniyede 550 km’ye varan bir hızla plazma püskürttü. On dakika sonra, yaklaşık 10.000 K sıcaklıkta ve saniyede 70 km hızla daha yavaş bir soğuk gaz püskürtüldü.
Bu hız ve sıcaklık kombinasyonu, erken dönem güneş parlamalarının çok seviyeli ve son derece güçlü olduğunu, Dünya atmosferini değiştiren şok dalgaları ve parçacık akımları üretebildiğini gösteriyor .
Uzmanlar, bu tür alevlenmelerin yaşamın ortaya çıkması için gerekli olan organik bileşiklerin ve sera gazlarının oluşumuna yol açan kimyasal reaksiyonları tetiklemiş olabileceğini öne sürüyor .
Bu keşif, genç Güneş’in yalnızca Dünya’da değil, muhtemelen diğer gezegenlerde de yaşamın ortaya çıkmasına olanak veren koşulları nasıl yarattığını anlamamıza bir adım daha yaklaştırıyor.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Güneş’e Benzeyen Genç Bir Yıldızdan Gelen Süper Parlama Kaydedildi
Düzenli Evrenin Arkasında Gizli Bir Türbülans Tarihi mi Var?