En Hızlı Dönen Beyaz Cüce

En Hızlı Dönen

En Hızlı Dönen Beyaz Cüce

Warwick Üniversitesi liderliğindeki bir gökbilimciler ekibine göre, her 25 saniyede bir tam dönüşünü tamamlayan bir beyaz cüce yıldız, en hızlı dönen beyaz cücedir.

Ekip Yıldızın dönüş periyodunu ilk kez belirledi ve bunun bir manyetik pervane sisteminin son derece nadir bir örneği olduğunu doğruladı: beyaz cüce, yakındaki bir yıldızdan gaz halindeki plazmayı çekiyor ve saniyede yaklaşık 3000 kilometre hızla uzaya fırlatıyor. .

Monthly Notices of the Royal Astronomical Society dergisinde (22 Kasım) bildirildiği üzere, bilim adamlarının yakalamasına olanak tanıyan güçlü ve hassas araçların bir kombinasyonu sayesinde, bilim insanlarının yalnızca hızlanan yıldıza bir bakışını içeren, yetmiş yılı aşkın bir süredir tespit edilen ikinci manyetik pervaneli beyaz cücedir.

Çalışma, Warwick Üniversitesi ve Sheffield Üniversitesi tarafından yönetildi ve Birleşik Krallık Araştırma ve İnovasyon’un bir parçası olan Bilim ve Teknoloji Tesisleri Konseyi (STFC) ve Leverhulme Trust tarafından finanse edildi.

Beyaz cüce, tüm yakıtını yakan ve dış katmanlarını döken, ve milyonlarca yıl boyunca küçülme ve soğuma sürecinden geçmeye devam eden bir yıldızdır. Warwick ekibinin gözlemlediği, LAMOST J024048.51+195226.9 — veya kısaca J0240+1952 olarak adlandırılan yıldız, Dünya boyutundadır, ancak en az 200.000 kat daha kütleli olduğu düşünülmektedir. Bir ikili yıldız sisteminin parçasıdır ve muazzam yerçekimi, daha büyük arkadaş yıldızından plazma biçiminde malzeme çekiyor.

Geçmişte, bu plazma beyaz cücenin ekvatoruna yüksek hızda düşüyordu ve ona bu baş döndürücü hızla dönüşünü sağlayan enerjiyi sağlıyordu. Bağlam içine alındığında, Dünya gezegeninin bir dönüşü 24 saat sürerken, J0240+1952’deki eşdeğeri sadece 25 saniyedir. Bu, dönüşü 29 saniyeden biraz fazla bir sürede tamamlayan, en karşılaştırılabilir dönüş hızına sahip, onaylanmış beyaz cüceden neredeyse %20 daha hızlıdır.

Ancak, evrimsel tarihinin bir noktasında J0240+1952 güçlü bir manyetik alan geliştirdi. Manyetik alan koruyucu bir bariyer görevi görerek düşen plazmanın çoğunun beyaz cüceden uzağa itilmesine neden olur. Kalan kısım, yıldızın manyetik kutuplarına doğru akacak ve yıldızın yüzeyindeki parlak noktalarda toplanacaktır. Bunlar görüş içinde ve dışında döndükçe, gökbilimcilerin Dünya’dan gözlemledikleri ve daha sonra tüm yıldızın dönüşünü ölçmek için kullandıkları ışık titreşimlerine neden olurlar.

Warwick Üniversitesi Fizik Bölümü’nden baş yazar Dr Ingrid Pelisoli şunları söylüyor: “J0240+1952, insanların bu konuyu okumak için harcadığı kısa sürede birkaç rotasyonu tamamlamış olacak, bu gerçekten inanılmaz. Rotasyon o kadar hızlı ki, beyaz cücenin bir arada kalabilmesi ve parçalanmaması için ortalamanın üzerinde bir kütleye sahip olması gerekir.

“Yerçekimi etkisinden dolayı yoldaş yıldızından malzeme çekiyor, ancak bu beyaz cüceye yaklaştıkça manyetik alan hakim olmaya başlıyor. Bu gaz türü oldukça iletkendir ve bu süreçten çok fazla hız alır. onu yıldızdan uzaklaştırır ve uzaya fırlatır.”

J0240+1952, son yetmiş yılda keşfedilen bu manyetik pervane sistemine sahip sadece iki yıldızdan biridir. Yıldızdan fırlatılan malzeme ilk olarak 2020’de gözlemlenmiş olsa da, gökbilimciler, diğer teleskopların gözlemleyemeyeceği titreşimler çok hızlı ve loş olduğundan, manyetik bir pervanenin ana bileşeni olan hızlı bir dönüşün varlığını doğrulayamamışlardı. .

Yıldızı ilk kez bu hızda görselleştirmek için, University of Warwick ekibi, Warwick ve University of Sheffield tarafından Avrupa Araştırma Konseyi’nden sağlanan fonla ortaklaşa işletilen son derece hassas HiPERCAM aracını kullandı. Bu, dünyanın en büyük çalışan optik teleskopu olan La Palma’daki 10 metre çapındaki Gran Telescopio Canarias’a mümkün olduğunca fazla ışık yakalamak için özel olarak monte edildi.

GTC Bilim Operasyonları Başkanı Antonio Cabrera, “Bu tür çalışmalar, HiPERCAM’ın hızlı görüntüleme yeteneği ile GTC tarafından sağlanan dünyanın en büyük toplama alanının benzersiz kombinasyonu sayesinde mümkün” dedi.

Warwick Üniversitesi Fizik Bölümü’nden yardımcı yazar Profesör Tom Marsh şunları ekliyor: “Bu manyetik pervane sistemlerinden birini yalnızca ikinci kez bulduk, bu yüzden artık bunun benzersiz bir olay olmadığını biliyoruz. Koşullar uygunsa, bu ikili dosyalarda çalışan genel bir özelliktir.

“İkinci keşif, birincisi için bir model geliştirdiğiniz ve ikinciyle bu modelin çalışıp çalışmadığını test edebileceğiniz kadar neredeyse ilki kadar önemlidir. Bu son keşif, modelin gerçekten iyi çalıştığını gösterdi, yıldızın hızlı dönmesi gerekiyordu ve gerçekten de öyle oluyor.”

HaberKaynağı :

University of Warwick. “High-speed propeller star is fastest spinning white dwarf.” ScienceDaily. ScienceDaily, 22 November 2021.

Dergi Referansı:

  1. Ingrid Pelisoli, T R Marsh, V S Dhillon, E Breedt, A J Brown, M J Dyer, M J Green, P Kerry, S P Littlefair, S G Parsons, D I Sahman, J F Wild. Found: a rapidly spinning white dwarf in LAMOST J024048.51 195226.9Monthly Notices of the Royal Astronomical Society: Letters, Volume 509, Issue 1, January 2022

Çeviri: M.Mustafa Çiftçioğlu

https://www.sciencedaily.com/

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Solve : *
16 + 26 =


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Çok Okunan Yazılar