Düzenli Kan Bağışı Yapmanın Hiç Bilmediğimiz Gizli Bir Faydası Ortaya Çıktı
Kan bağışının hayat kurtardığını söylemek abartı olmaz. Şimdi, araştırmacılar donör için ilginç bir faydasını buldular. Bilim insanları, yaygın olarak kullanılan perfloroalkil ve polifloroalkil maddelerin (PFAS) ne kadar tehlikeli olabileceğinden emin olmasa da, doğada bozulma eğilimi göstermedikleri için bazen “sonsuza kadar kimyasallar” olarak anılırlar.
Araştırmacılar, Avustralya’da çalışan ve 12 ay boyunca hem kan hem de plazma bağışlayan 285 itfaiyeciyi test etti. İtfaiyeciler rutin olarak yangın söndürme köpüğü yoluyla PFAS’a maruz kalırlar ve kanlarındaki sonsuza kadar kimyasallar genel nüfusa kıyasla daha yüksek seviyelerde bulunur.
PFAS sadece itfaiyeciler için bir sorun değildir. Boyalardan tavalara kadar her şeyde bulunabilirler ve obezite, diyabet ve belirli kanser türleri dahil olmak üzere sağlık sorunlarıyla bağlantılıdırlar.
Bu kimyasallar sadece vücudumuza sızmakla kalmıyor, aynı zamanda Dünya’nın en uzak yerlerine de ulaşıyor. Sonsuza kadar kimyasallar ifadesinden de anlaşılacağı gibi, bu maddeler çok uzun bir süre ortalıkta olacak, bu yüzden neyle uğraştığımız hakkında daha fazla şey bilmemiz gerekiyor.
Çalışmanın sonuçları, hem düzenli kan hem de plazma bağışlarının, kontrol grubuna kıyasla kandaki PFAS seviyelerinde önemli bir düşüş yaşandığını gösteriyor. Her iki müdahale de PFAS seviyelerini düşürmede etkili olsa da, plazma bağışları daha etkiliydi ve yüzde 30’luk bir düşüşe karşılık geldi.
Kandaki PFAS’ı azaltmanın bir yolu ilk kez bulundu ve bunu başarmak, hastanelerde yapılması gereken herhangi bir ilaç tedavisi veya karmaşık prosedürden ziyade, topluma fayda sağlayan bir hayırseverlik eylemine bağlı.
Çalışma süresince 95 itfaiyeci 12 haftada bir kan verdi, 95 itfaiyeci 6 haftada bir plazma verdi ve 95 itfaiyeci herhangi bir kan veya plazma bağışı yapmadı. İkinci gruptaki PFAS seviyeleri değişmeden kaldı.
Bu ilk sonuçlar umut vericidir ve bir sonraki adım, plazma ve kan bağışı süreçlerinden en fazla fayda sağlayabilecek risk altındaki belirli insan kategorileri olup olmadığını görmek için daha çeşitli gruplar üzerinde testler yapmaktır.
İtfaiyeciler genellikle başkalarının sağlığını ve güvenliğini kendi sağlıklarının önüne koyar, bu nedenle bu araştırmadan elde edilen sonuçların, hayati önem taşıyan topluluk çalışmaları yoluyla yüksek PFAS seviyeleri elde eden itfaiyecilerin sağlığını iyileştirmek için kullanılabilmesi memnuniyet vericidir. Aynı zamanda PFAS kimyasallarına maruz kalan yüksek riskli sektörlerde çalışan diğer kişilere de fayda sağlayacaktır.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
/Düzenli Kan Bağışı Yapmanın Hiç Bilmediğimiz Gizli Bir Faydası Ortaya Çıktı/