2.700 Yıllık Bir Gizem Çözüldü: Asur Başkenti Yer Altından Çıktı
Kuzey Irak’ta yer alan Dur-Sharrukin (Dar-shukkin), Asur İmparatorluğu’nun başkenti Khorsabad’dan kalma 2.700 yıllık bir yerleşim yeri olarak yeniden gündeme geldi. Arkeologlar, bu çalışmada ileri düzey bir manyetometre kullanarak şehrin gömülü yapılarının detaylı bir haritasını oluşturdular. Teknoloji sayesinde devasa bir villa (127 odalı, Beyaz Saray’ın iki katı büyüklüğünde), kraliyet bahçeleri, şehrin su kapısı ve farklı amaçlarla kullanılmış beş büyük bina ortaya çıkarıldı.
Manyetometre Teknolojisinin Rolü
Manyetometre, gömülü yapıların belirlenmesinde son derece etkili bir aracı olarak dikkat çekiyor. Ludwig-Maximilians Üniversitesi’nden jeofizikçi ve çalışmanın baş yazarlığını yürüten Jörg Fassbinder, bu cihazı kullanarak şehrin detaylı haritasını oluşturduklarını belirtti. “Yüzey araştırması, zaman ve para tasarrufu sağlayan önemli bir ön adımdır. Bu şekilde kazılara başlamadan önce hangi yapılara ulaşılabileceğini öğreniyoruz,” diyen Fassbinder, teknolojinin arkeolojik araştırmaları ne kadar dönüştürdüğünü vurguladı.
Ekip, 33 kilogramlık manyetometre cihazını dikkatle elle taşıyarak 1,7 kilometrekarelik alanın 259.199,48 metrekarelik bir bölümünü yedi gün gibi kısa bir sürede taradı. Toplanan veriler gri tonlamalı görüntülerle işlendi ve yer altındaki yapıların ayrıntılı “röntgeni” çıkarıldı.
Khorsabad ve Tarihi Bağlamı
Dur-Sharrukin, Asur Kralı II. Sargon tarafından M.Ö. 721-705 yılları arasında inşa edilmiştir. Ancak kralın M.Ö. 705’teki ani ölümü şehrin geleceğini belirsiz hale getirdi. Halefi Sanherib, Khorsabad’ı terk ederek İmparatorluğun odağını Ninova’ya kaydırdı. Bu terk edilme, Khorsabad’ın unutulmasına neden oldu.
ve 20. yüzyılda Fransız ve Amerikan arkeologları, Khorsabad’da kazılar yürüterek Louvre Müzesi’nde sergilenen Lamassu heykelleri gibi ünlü eserleri ortaya çıkardı. Ancak, şehrin zengin tarihi, 2015 yılında İslam Devleti tarafından yağmalandı ve araştırmalar ancak 2017’de yeniden başlayabildi.
Kraliyet Kompleksinin Ötesindeki Yaşam
Yakın zamana kadar Khorsabad’ın yalnızca çorak bir arazide yer alan bir saray kompleksi olduğu düşünülüyordu. Ancak manyetik haritalama çalışmaları, şehrin çok daha hareketli ve geniş bir kentsel peyzaj sunduğunu ortaya koydu. Bu bulgular, şehrin, sadece kraliyet ailesine değil, çeşitli sosyal ve ekonomik etkinliklere de ev sahipliği yaptığını gösteriyor.
Bir test kazısı sonucunda 13 fit kalınlığında ve dört fit yüksekliğinde kerpiç tuğladan yapılı duvarlar bulundu. Bu da şehrin inşaa edildiği dönemdeki mimari teknikler ve kaynak kullanımı hakkında çarpıcı bilgiler sunuyor.
Yeni Sorular ve Gelecek Araştırmalar
Dur-Sharrukin’deki yeni bulgular, Yeni Asur İmparatorluğu dönemine ilişkin önemli soruları gündeme getiriyor. Bu yapıların sakinleri kimlerdi? Kraliyet yapılarıyla ne tür etkileşimlerde bulundular? Bu bulgular, dönemin sosyo-politik ve ekonomik dinamikleri hakkında hangi yeni bilgileri ortaya koyabilir?
Uzaktan haritalama, arkeolojik alanların zarar görmeden detaylı olarak incelenmesi için kritik bir öneme sahip. The Jerusalem Post’un haberine göre, arkeologlar bu yeni yapıları kazıyarak hem yer üstündeki hasarı değerlendirecek hem de gizli kalmış yapıların ilk jeofizik araştırmasını yapacaklar.
Bu bulgular, Asur kültürü ve tarihine dair çok daha derin ve şaşırtıcı gerçeklerin ortaya çıkacağına işaret ediyor. Arkeologlar, 2.700 yıldan fazla bir süredir gizli kalan bu şehrin tarihine İşık tutmayı umut ediyor.
Derleyen: Deniz KAFKAS
Kaynak: 2.700 Yıllık Bir Gizem Çözüldü: Asur Başkenti Yer Altından Çıktı
47 Milyon Yıllık ‘Uzaylı Bitki’ Fosili Yeni Gizemleri Ortaya Çıkardı
47 Milyon Yıllık ‘Uzaylı Bitki’ Fosili Yeni Gizemleri Ortaya Çıkardı